Uşağın sinir sistemi böyüdükcə dəyişir, ona görə eyni əlamət fərqli yaşda fərqli məna daşıyır. Aşağıdakı səhifələrdə hər mövzu üzrə əlamətlər, hansı halda tələsmək lazım olduğu, müayinənin gedişi və müalicə yanaşması izah olunub. Hər səhifənin sonunda məlumatın əsaslandığı elmi mənbələr verilib.
Şikayətlər
Baş ağrısı və miqren
Uşaqların yarıdan çoxu nə vaxtsa baş ağrısı yaşayır; miqren hər 100 uşaqdan 7–8-də olur. Təhlükəli əlamətlər və müalicə.
Qıcolma və epilepsiya
İlk qıcolma, EEQ, diaqnoz və dərman müalicəsi. Epilepsiya uşaqların təxminən 0,7%-də qoyulan diaqnozdur.
Qızdırma qıcolması
6 ay – 5 yaşda qızdırma fonunda qıcolma. Sadə febril qıcolmada adətən EEQ və dərman lazım deyil.
Kəkələmə
Erkən kəkələmədə təbii düzəlmə yüksəkdir, amma 12 aydan uzun davam edən hallarda loqopedik proqram göstərişdir.
Tiklər və qeyri-epileptik hərəkətlər
Göz qırpma, boğaz təmizləmə, titrəmə tutmaları, nəfəs tutma. Çoxu xoşxassəlidir, bəzisi müalicə tələb edir.
Tez yorulma və zəiflik
Yuxu, qidalanma, qanazlığı, əhval və nevroloji səbəblər. Yorğun uşağın addım-addım müayinəsi.
İnkişaf və davranış
İnkişaf geriliyi
Hərəkət, nitq və sosial inkişafın mərhələləri; 9, 18 və 30 ayda skrininq; nə vaxt müayinə lazımdır.
Hiperaktivlik və diqqət çatışmazlığı
DEHB dünyada uşaqların təxminən 5%-də rast gəlinir. Diaqnoz meyarları, davranış dəstəyi və dərman.
Autizm spektri
18 və 24 ayda skrininq, erkən əlamətlər, nevroloji müayinənin rolu və erkən müdaxilə.
Uşaq serebral iflici
Hər 1000 yenidoğulmuşdan təxminən 2-də. Erkən diaqnoz alətləri və reabilitasiya.
Körpələr
Yenidoğulmuşun nevroloji müayinəsi
Tonus, refleksler, baş çevrəsi, əmgək, spontan hərəkətlər. İlk aylarda nəyə baxılır.
Yarımçıq doğulmuş körpələr
Düzəldilmiş yaş, risk faktorları, izləmə cədvəli və erkən müdaxilə.
Müayinə
EEQ müayinəsi
Nə vaxt göstərişdir, necə aparılır, uşağı necə hazırlamalı, nəticə nə deməkdir.
Tez-tez verilən suallar
Pediatr, uşaq nevroloqu və uşaq psixiatrı — kim nəyə baxır?
Pediatr uşağın ümumi sağlamlığını izləyir və ilk əlamətləri görür. Uşaq nevroloqu sinir sistemi xəstəliklərinə (qıcolma, baş ağrısı, inkişaf geriliyi, hərəkət pozğunluqları) baxır. Uşaq psixiatrı davranış və emosional pozğunluqların müalicəsi ilə məşğul olur. DEHB və autizm kimi vəziyyətlərdə bu mütəxəssislər birgə işləyir.
Müayinədən əvvəl EEQ və ya MRT çəkdirmək lazımdır?
Xeyr. Hansı müayinənin lazım olduğunu nevroloq müayinədən sonra müəyyən edir. Göstərişsiz çəkilən EEQ-də rast gəlinən «dəyişikliklər» çox vaxt lazımsız narahatlığa və bəzən lazımsız müalicəyə səbəb olur.
Nəticələr nə qədər müddətə hazır olur?
EEQ nəticəsi adətən həmin gün və ya növbəti gün şərh olunur. Laborator və görüntüləmə müayinələrinin müddəti müayinəni aparan müəssisədən asılıdır.
Tibbi baxış: Dr. Aynurə İbrahimovaSon yenilənmə:
Bu səhifədəki məlumat maarifləndirmə xarakterlidir və həkim müayinəsini əvəz etmir. Uşağınızla bağlı narahatlığınız varsa, müayinəyə yazılın. Təcili hallarda 103 nömrəsinə zəng edin.